Ο οισοφάγος είναι ένας μυώδης σωλήνας που λειτουργεί ως αγωγός για τη δίοδο της τροφής και των υγρών από το φάρυγγα προς το στόμαχο.
Υπάρχουν τρεις ανατομικές περιοχές που δημιουργούνται στενώματα στον οισοφάγο:
(1) στο επίπεδο του κρικοειδούς χόνδρου (φαρυγγοοισοφαγικός ή άνω οισοφαγικός σφιγκτήρας),
(2) στο μέσο του θώρακα, από συμπίεση από το αορτικό τόξο και τον αριστερό κύριο στελεχιαίο βρόγχο και
(3) στο επίπεδο του οισοφαγικού τρήματος του διαφράγματος (γαστροοισοφαγικός ή κάτω οισοφαγικός σφιγκτήρας).
Φυσιολογικά, ολόκληρο το όργανο συμπεριφέρεται ως μια λειτουργική μονάδα, έτσι ώστε δεν μπορεί να γίνει διαχωρισμός μεταξύ του ανώτερου και του κατώτερου οισοφάγου με βάση την προωθητική ικανότητα.
Η αιτία αυτής της πάθησης είναι άγνωστη.
Κλινικά Ευρήματα
Συμπτώματα και Σημεία
Ο θωρακικός πόνος είναι το πιο συχνό σύμπτωμα. Οι ασθενείς συχνά επισκέπτονται γαστρεντερολόγους μόνο μετά από ενδελεχή καρδιολογική εξέταση. Περίπου οι μισοί ασθενείς αναφέρουν δυσφαγία επιπροσθέτως της θωρακαλγίας.
Διαγνωστικές Μέθοδοι
Το βαριούχο γεύμα είναι συνήθως φυσιολογικό. Μερικές φορές μπορεί να υπάρχει ένα επιφρενικό εκκόλπωμα.
Η μανομετρία του οισοφάγου είναι η εξέταση κλειδί για τη διάγνωση του οισοφάγου καρυοθραύστη. Τα κλασικά μανομετρικά ευρήματα είναι:
(1) φυσιολογική ροή των περισταλτικών κυμάτων ( δεν υπάρχουν σύγχρονες συστολές)- όμως τα περισταλτικά κύματα στον άπω οισοφάγο έχουν πολύ υψηλή ισχύ (>180mmHg) και διάρκεια (>6 δευτερόλεπτα) και
(2) φυσιολογική λειτουργία του ΚΟΣ ή ανωμαλίες ίδιες με αυτές που παρατηρούνται στην αχαλασία και το διάχυτο οισοφαγικό σπασμό.
24-ωρη Παρακολούθηση pH
Αυτή η εξέταση είναι ουσιαστική διότι τα συμπτώματα και η μανομετρική εικόνα του οισοφάγου καρυοθραύστη μπορούν να προκληθούν και από Γαστρο-Οισοφαγική Παλίνδρομη Νόσος.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, η θεραπεία πρέπει να κατευθύνεται προς την παλινδρόμηση διότι η διαταραχή της κινητικότητας είναι δευτερογενής.
Επιπλοκές
Μπορεί να συμβεί αναγωγή και εισρόφηση, που πιθανόν να οδηγήσουν σε υποτροπιάζουσες λοιμώξεις αναπνευστικού. Μπορεί να υπάρχει επιφρενικό εκκόλπωμα, λόγω κινητικής διαταραχής.
Θεραπεία
Ο οισοφάγος καρυοθραύστης δεν είναι τόσο καλά καθορισμένος όσο άλλες πρωτοπαθείς κινητικές διαταραχές του οισοφάγου τόσο όσο αφορά την παθοφυσιολογία όσο και τη θεραπεία.
Αρχικά, θεωρούνταν ότι η αιτία της θωρακαλγίας ήταν η υψηλή πίεση των περισταλτικών συστολών, κι έτσι στόχος της θεραπείας ήταν η μείωση της υψηλής ισχύος των περισταλτικών κυμάτων.
Όμως, οι αναστολείς διαύλων ασβεστίου δεν μπορούν να βελτιώσουν τον θωρακικό πόνο ακόμα και όταν μειώνουν την ένταση των συστολών.
Ομοίως, τα αποτελέσματα της χειρουργικής θεραπείας είναι απογοητευτικά, καθώς ο θωρακικός πόνος παραμένει μετά τη μυοτομή σε ποσοστό που φτάνει το 50%. Η δυσφαγία βελτιώνεται στο 80% των ασθενών.
Μαριόλης Σαψάκος Θεόδωρος
Γενικός Χειρουργός – www.drmariolis.gr
www.y-o.gr
