Η παχυσαρκία, η ηλικία και η γενική εξασθένιση των μυϊκών δομών συνθέτουν τις συνθήκες για διόγκωση του οισοφαγικού τρήματος και τη δημιουργία κήλης του στομάχου προς το οπίσθιο μεσοθωράκιο.
Οι διαφραγματοκήλες διακρίνονται σε κατ’επολίσθηση διαφραγματοκήλες (τύπος 1) και παραοισοφαγικές διαφραγματοκήλες (τύποι 2, 3 και 4).
Η πιο συχνή είναι η ολισθαίνουσα διαφραγματοκήλη (95%), όπου η γαστρο-οισοφαγική συμβολή μετακινείται πάνω από το διάφραγμα μαζί με κάποιο μέρος του στομάχου.
Οι τύπου 2 κήλες χαρακτηρίζονται από δημιουργία κήλης του γαστρικού θόλου μέσα στο μεσοθωράκιο κατά μήκος του οισοφάγου, με τη γαστροοισοφαγική συμβολή να παραμένει σε ενδοκοιλιακή θέση.
Από τη στιγμή που στις περισσότερες περιπτώσεις ο γαστροοισοφαγικός σφιγκτηριακός μηχανισμός λειτουργεί φυσιολογικά, είναι σπάνια η παλινδρόμηση του γαστρικού περιεχομένου.
Οι κήλες τύπου 3, που ονομάζονται επίσης και μικτές κήλες, περιλαμβάνουν κηλοποίηση του στομάχου μαζί με τη γαστροοισοφαγική συμβολή προς το μεσοθωράκιο.
Στους τύπους 1 και 3, μπορεί να εμφανιστούν συμπτώματα λόγω Γαστροοισοφαγικής Παλινδρόμισης καθώς και συμπτώματα λόγω μηχανικής απόφραξης.
Τέλος, οι σπάνιες κήλες τύπου 4 χαρακτηρίζονται από την παρουσία του στομάχου καθώς και σχετικών σπλάγχνων όπως ο σπλήνας, το κόλον, το λεπτό έντερο ή το πάγκρεας ενδοθωρακικά.
Κλινικά Ευρήματα
Οι μικρές διαφραγματοκήλες στις περισσότερες περιπτώσεις είναι ασυμπτωματικές, ενώ οι μεγάλες διαφραγματοκήλες μπορεί να προκαλέσουν διάφορα συμπτώματα όπως δυσφορία στο επιγάστριο, θωρακαλγία, μεταγευματικό μετεωρισμό, δυσφαγία ή αναπνευστικά προβλήματα (άσθμα, βήχα, ή δύσπνοια που προκαλείται από χρόνια εισρόφηση).
Η αναιμία οφείλεται σε γαστρική διάβρωση, και μπορεί να είναι το μοναδικό σύμπτωμα.
Επιπρόσθετα, οι ασθενείς μπορεί να αναφέρουν συμπτώματα λόγω Γαστροοισοφαγικής Παλινδρόμισης.
Διάγνωση
Το βαριούχο γεύμα θα οριοθετήσει την ανατομία και τον τύπο της διαφραγματοκήλης.
Η ενδοσκόπηση είναι σημαντική για να καθοριστεί η παρουσία φλεγμονής στο στόμαχο ή τον οισοφάγο και για να αποκλειστεί η ύπαρξη καρκίνου.
Αν υπάρχουν συμπτώματα παλινδρόμησης, πρέπει να γίνεται μανομετρία και παρακολούθηση του pH.
Επιπλοκές
Οι πιο συχνές επιπλοκές της παραοισοφαγικής κήλης είναι η αιμορραγία, η εξέλκωση, η απόφραξη και η περίσφιξη με στραγγαλισμό.
Το τμήμα του στομάχου που βρίσκεται μέσα στην κήλη συχνά συμπιέζεται, ενώ η αιμορραγία είναι αποτέλεσμα διαβρώσεων του βλεννογόνου.
Μπορεί να συμβεί απόφραξη, πιο συχνά στη γαστροοισοφαγική συμβολή ως αποτέλεσμα στροφής και γωνίωσης σε αυτό το σημείο-ιδιαίτερα αν ένα μεγάλος μέρος (ή ολόκληρος) του στομάχου βρίσκεται μέσα στο θώρακα.
Στην παραοισοφαγική κήλη- σε αντίθεση με την κατ’επολίσθηση-μαζί με το στόμαχο μπορούν να εισέλθουν στο θώρακα και άλλα όργανα όπως το λεπτό, το παχύ έντερο και ο σπλήνας.
Θεραπεία
Χειρουργική αποκατάσταση ενδείκνυται σε συμπτωματικούς ασθενείς.
Η συνήθης μέθοδος είναι η ανάταξη του στομάχου κάτω από το διάφραγμα μέσα στην κοιλία, η αποκατάσταση του διατεταμένου οισοφαγικού τρήματος και στη συνέχεια η θολοπτύχωση.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η χειρουργική επέμβαση μπορεί να γίνει λαπαροσκοπικά.
Τα αποτελέσματα της χειρουργικής αντιμετώπισης είναι εξαιρετικά στο 90% περίπου των ασθενών.
Μαριόλης Σαψάκος Θεόδωρος, Γενικός Χειρουργός
www.drmariolis.gr
www.y-o.gr
